Determinants of enterprise resilience to external economic shocks: factor analysis and strategic decisions

Вантажиться...
Ескіз

Дата

Назва журналу

Номер ISSN

Назва тому

Видавець

ТОВ "ФІНТЕХАЛЬЯНС"

Анотація

The article is devoted to a comprehensive study of enterprise resilience determinants to external economic shocks through factor analysis. The modern economic environment is characterized as one of high volatility and unpredictability, creating significant challenges for stable enterprise functioning. Theoretical approaches to understanding enterprise resilience are analyzed: systemic, resource-based, dynamic-adaptive, and ecosystem approaches. An original definition of enterprise resilience is proposed as an organization's integral capacity to maintain functionality, rapidly adapt to environmental changes, and transform challenges into development opportunities through the effective combination of internal resources with external network linkages. Factor analysis of resilience determinants identified five primary groups of factors: financial-economic, operational-technological, organizational-managerial, market-marketing, and socio-institutional. It was established that financial-economic and operational-technological determinants have the highest priority, ensuring the enterprise's basic ability to function under crisis conditions. Types of external economic shocks and mechanisms of their impact on enterprise activities are systematized. Enterprise adaptation strategies to crisis conditions are analyzed: resource conservation, diversification, innovative adaptation, partnership cooperation, and rapid transformation. A system of scientifically based recommendations for enhancing organizational resilience has been developed, including quantitative benchmarks and implementation tools. Special attention is paid to the Ukrainian experience of enterprises operating under martial law, which creates a unique empirical basis for international resilience research. The practical significance of the research results lies in their potential application by enterprise management to develop resilience enhancement strategies, by government bodies to formulate business support policies during crises, and by scientists for further development of organizational resilience theory. The study contributes to understanding the multidimensional nature of organizational resilience and provides a comprehensive framework for strategic decision-making under uncertainty.

Опис

Стаття присвячена комплексному дослідженню детермінантів стійкості підприємств до зовнішніх економічних шоків через призму факторного аналізу з використанням сучасних економетричних методів. Розглянуто сучасне економічне середовище як таке, що характеризується високою волатильністю та непередбачуваністю, що створює значні виклики для стабільного функціонування підприємств різних галузей і розмірів. Проаналізовано теоретичні підходи до розуміння стійкості підприємств: системний, ресурсний, динамічно-адаптивний та екосистемний з урахуванням їхньої еволюції та взаємодоповнення. Запропоновано авторське визначення стійкості підприємства як інтегральної здатності організації підтримувати функціональність, швидко адаптуватися до змін середовища та трансформувати виклики в можливості розвитку через ефективне поєднання внутрішніх ресурсів із зовнішніми мережевими зв'язками й стратегічними альянсами. Проведено факторний аналіз детермінантів стійкості з використанням методу головних компонент, що дозволив виокремити основні групи факторів: фінансово-економічні, операційно-технологічні, організаційно-управлінські, ринково-маркетингові та соціально-інституційні – з детальною характеристикою їхнього впливу. Установлено, що найвищий пріоритет мають фінансово-економічні та операційно-технологічні детермінанти, які забезпечують базову спроможність підприємства функціонувати в кризових умовах і швидко відновлюватися після шоків. Систематизовано типи зовнішніх економічних шоків і механізми їхнього впливу на діяльність підприємств з урахуванням галузевої специфіки та регіональних особливостей. Проаналізовано стратегії адаптації підприємств до кризових умов: збереження ресурсів, диверсифікація, інноваційна адаптація, партнерська кооперація та швидка трансформація бізнес-моделей. Розроблено систему науково обґрунтованих рекомендацій для підвищення організаційної стійкості підприємств, включаючи кількісні орієнтири та практичні інструменти реалізації з урахуванням специфіки різних секторів економіки. Особливу увагу приділено українському досвідові функціонування підприємств в умовах воєнного стану, що створює унікальну емпіричну базу для міжнародних досліджень стійкості та розробки нових теоретичних концепцій антикризового менеджменту.

Бібліографічний опис

Tereshchenko, E., Shkolenko, O., Kovalova, M., Kosmidailo, I., Pravdyvtsev, P., & Andriienko, M. (2026). Determinants of enterprise resilience to external economic shocks: factor analysis and strategic decisions. Financial and Credit Activity Problems of Theory and Practice, 1(66), 381–394. https://doi.org/10.55643/fcaptp.1.66.2026.4980